پیش در آمد
«در ایام جنگ بین الملل اول تا اوایل دورۀ سلطنت رضاشاه، یعنی تا زمانی که هنوز رضاشاه تمام قلمها را نشکسته بود، انتقادات و طنزهای جالب سیاسی در روزنامه ها نشر می یافتند و در بعضی موارد نویسندگان به وسایل جالبی متوسّل می شدند تا بتوانند حرفهای خود را به گوش ملت برسانند.

 

 اوضاع سیاسی ایران در آستانۀ کودتا 

 

سالها پیش بر وزن شعر ترانۀ «نوای چوپان» و ملودی آهنگ آن، ترانه/ سرودی ساخته شد که بیشتر در جمع گروههایی از زندانیان سیاسی خوانده می شد؛ سرودی که بعدها در مجموعه یی به نام «آفتابکاران جنگل» به شکل نوار کاست در اوایل انقلاب ۱۳۵۷ منتشرشد.

 

 «... شادروان استاد دهخدا در لغتنامه، ذیل "دیوان بلخ" ... آورده: "گویند در شهر بلخ قاضیان، اَحکام نادرستی صادر می کردند، بی گناهان را بزهکار و گناهکاران را معصوم جلوه می دادند. از این رو "دیوان بلخ" مَثَل هر دادگاه و مَحکمه یی شده است که احکام آن برخلاف حق باشد. هم او ... در معنای مثَل گوید: یعنی "در اینجا قانون و عدالتی برای رسیدگی به مظالم نیست" (۱).

صفحه1 از84